‘Ik ben uit mijn ei gekropen’

Een witte bol met mystieke blauwe binnenkant, een rood boomblad met gouden randje en een schilderij waar licht en donker in elkaar overlopen. Tijdens het creatief atelier van Inloophuis Pisa gaan deelnemers met hun handen aan de slag. Zonder opdracht, ze maken wat in ze opkomt.

Elke twee weken is er creatief atelier bij Pisa. Meestal zijn er zo’n zes deelnemers, zijn het er meer dan verhuist de creatieve ochtend naar de woonkamer of de tuin. De activiteit start met het aansteken van een kaarsje. De zes aanwezige dames en begeleidster Sandra Smits branden een lichtje voor wie dat nodig heeft. Daarna gaat iedereen aan de slag met klei, keramiek of verf en kwast.

Suus Wolters (47) uit Twisk werkt aan een klein schilderij. Voor haar staat een witte bol met prachtige blauwe binnenkant. ,,Dit ei symboliseert het proces dat ik heb meegemaakt’’, vertelt ze. ,,Ik kwam hier binnen als grijze muis. Sinds mijn ziekte heb ik klachten, van littekenweefsel waardoor ik mijn arm slechts een stukje op kan tillen tot zo’n dertig opvliegers per dag. Ik heb van alles geprobeerd om van die klachten af te komen. Niets hielp. Bij Pisa heb ik geleerd om dingen te accepteren zoals ze zijn. Die ongemakken horen bij mij. Ik heb de frustratie losgelaten en dat heeft me veranderd. Ik ben hier echt uit mij ei gekropen.”

Vervroegde overgang

In oktober 2012 werd bij Suus borstkanker geconstateerd. Ze kreeg bestraling, chemotherapie en een borstsparende operatie. Doordat de tumor hormoongevoelig was, werd ze vervroegd de overgang in gejaagd. ,,Toen ik de diagnose kanker kreeg, bleef ik zo stoer. Ik was sterk, hield me groot, ging in de overlevingsstand. Samen met mijn man run ik een reclamebureau en ik deed er alles aan dat het werk en thuis alles door kon gaan. Vriendinnen gingen mee naar het ziekenhuis, zodat Sjef kon blijven werken. Emoties drukte ik weg, maar het was zwaar. Vooral de chemo. Ik voelde me zo beroerd, liep op mijn tandvlees. Ik heb het afgemaakt, maar was labiel en kwetsbaar. Op het moment dat anderen dachten dat het goed ging omdat ik de kanker had overwonnen, stortte ik in. Opeens viel het kwartje wat er allemaal was gebeurd en wat voor narigheid ik eraan over had gehouden.”

Ze volgde het revalidatieprogramma Herstel & Balans bij sportschool Frits van der Werff. Daar werd een rondleiding georganiseerd bij Pisa. Suus had er wel eens van gehoord, maar haar beeld was niet bepaald vrolijk. ,,Ik had associaties met een sterfhuis, waar patiënten vanuit bedjes tv keken. Heel eng, leek me. Wat was ik verbaasd toen ik hier kwam. Het was hartstikke leuk!” Suus begon met een cursus H-yoga , speciaal voor mensen met kanker. Ze deed ook mee met Theatergroep Spelen voor je leven. ,,Pisa is een veilige omgeving waar iedereen mijn woede, verdriet en angsten snapt. In de buitenwereld laat ik die gevoelens niet zo snel zien. Ik wil niet dat mensen denken dat ik zwak ben, dat ik soms hulp nodig heb. Hier kan ik het uiten zonder uitleg. Niemand probeert het op te lossen. Dat kan ook niet. Maar het laten gebeuren, voelen dat dat mag, dat is fijn. Voor het eerst kan ik ook het gevoel toelaten dat ik af en toe heel klein ben. Dat maakt me uiteindelijk sterker.”

Tumorhumor

Er wordt veel gelachen tijdens het creatief atelier. Over alledaagse dingen, maar net zo goed over ‘tumorhumor’. ,,Haha hier mag dat’’, lacht een deelneemster. Suus: ,,Sinds mijn borstsparende operatie loopt een tekst op mijn T-shirt scheef. Daar maken we grappen over. En over dat een man in de supermarkt vast dacht dat ik hem leuk vond, want ik werd vuurrood toen hij me wat vroeg. Haha hij hoeft natuurlijk niet te weten dat dat opvliegers waren. Het is lekker om dat hier met een lach te bespreken. Net als dat we het over onze relaties kunnen hebben. Wat er allemaal verandert thuis, seksualiteit en hoe je kanker bespreekt met de kinderen. Dat zijn onderwerpen waar ik het niet met mijn vriendinnen over kan hebben.”

Verdriet is er ook. Begeleidster Sandra Smits zorgt ervoor dat deelnemers niet met een extra zorg naar huis gaat. ,,Er is ruimte voor iedereen in elke fase van de ziekte. Soms zijn de emoties heel heftig omdat iemand net heeft gehoord dat hij uitbehandeld is. We praten erover, maar we sluiten het ook samen zoveel mogelijk af zodat niemand met een rot gevoel naar huis gaat. Heeft iemand extra steun nodig, dan kan ik terugvallen op de gastvrouwen. We werken als team samen om iedereen dat te bieden wat nodig is.”

Suus is blij met Pisa. Ondanks verschillende ongemakken die de ziekte met zich mee brengt, is ze vrolijk, voelt ze zich sterk en meer zichzelf dan voor de ziekte. Pisa bracht haar ook hoop. ,,Natuurlijk was ik bang om dood te gaan. In mijn omgeving overleed een vrouw toen de kanker terugkwam. Dat was ook mijn angst. Nog een keer betekent einde verhaal. Hier bij Pisa heeft een vrouw al drie keer kanker overleefd. Dus dat kan. Kanker is niet het einde van de wereld.”

Kader

Inloophuis Pisa is er voor mensen met kanker, hun naasten en nabestaanden. Op 10 oktober viert Pisa haar 5-jarig bestaan, toch is het nog vrij onbekend. Het NHD neemt de komende weken een kijkje bij de activiteiten van deze ontmoetingsplek.

Pisa in het kort

Bij Inloophuis Pisa aan de Draafsingel 59 in Hoorn kunnen mensen zonder afspraak binnenlopen voor een kop koffie en een gesprek. Daarnaast worden er activiteiten georganiseerd waaronder yoga, de cursus Krachtig kwetsbaar zijn, creatief atelier, koken voor nabestaanden en Zingen voor je leven. Bezoekers van alle leeftijden kunnen zich ook aansluiten bij een lotgenotengroep zoals Kindertijd, Chill@Pisa voor jongeren, Partnergroep en Leven met Uitzaaiingen.  Binnenlopen voor een gesprek is gratis, voor de meeste activiteiten wordt een kleine bijdrage gevraagd.

Het dagelijks werk wordt verricht door 15 vrijwillige gastvrouwen en 1 heer, de activiteiten worden begeleid door 3- professionals die een vrijwilligersvergoeding krijgen. het bestuur betsaat uit 5 vrijwilligers, coördinator Wiek Luza is een betaalde kracht voor 16 uur en werkt de overige uren op vrijwillige basis.

De kosten voor het inloophuis zijn zo’n 100.000 per jaar. Voor inkomsten is Pisa grotendeels afhankelijk van giften, sponsoracties, donaties, nalatenschappen en een klein deel subsidie. Nederland telt rond de 60 inloophuizen, waaronder ook in Medemblik.

NHD, serie over Inloophuis Pisa, augustus 2014